Okurken yanında olsun

Mevzuatın dili,
sade Türkçeyle.

Mevzuatı okurken bu kısa açıklamalardan yararlanabilirsin. Kanundaki özel tanımı da kontrol et.

Yürürlük

Kuralın hukuken uygulanmaya başladığı dönem. Resmî Gazete’de yayımlanması, her zaman aynı gün uygulanacağı anlamına gelmez.

Örneğin: Bir kanun mayısta yayımlanıp kasımda uygulanmaya başlayabilir.

Mülga

Yürürlükten kaldırılmış hüküm. Eski metinde görmen, bugün kullanılabileceği anlamına gelmez.

Örneğin: EYT işveren indiriminin ikinci fıkrası kaldırıldı; yaş şartına ilişkin ilk fıkra ayrı.

Geçici madde

Bir geçişi veya belirli dönemi düzenleyen madde. Her geçici madde kendiliğinden kısa sürede sona ermez; kapsamını ve tarihlerini oku.

Örneğin: %25 konut kira sınırı belirli yenileme tarihleriyle sınırlıydı.

Tebliğ

Yetkili kurumun bir kanun veya başka düzenlemenin uygulanmasına ilişkin yayımladığı metin.

Örneğin: Yıllık bir tutarın nasıl uygulanacağı tebliğle açıklanabilir.

Yönetmelik

Kanunların uygulanmasına ilişkin ayrıntıları düzenleyen metin. Dayandığı üst kurala aykırı olamaz.

Örneğin: Mesafeli alışverişte iade usulü yönetmelikte yer alır.

Karar

Yetkili makamın belirli konuda aldığı resmî karar. Kapsamı ve dayanağı metinden anlaşılır.

Örneğin: Asgari ücreti komisyon kararı belirler.

Madde / fıkra / bent

Metnin bölümleri. Madde ana bölüm; fıkra bunun altındaki paragraf; bent ise harf veya numarayla ayrılmış alt kısımdır.

Örneğin: 18/B maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi kira uyuşmazlıklarına ilişkindir.

Dava şartı

Mahkemenin davayı inceleyebilmesi için bulunması gereken koşul.

Örneğin: Kapsamdaki kira davalarında önce arabulucuya başvurmuş olmak gerekir.

Cayma hakkı

Belirlenen süre ve koşullar içinde sözleşmeden dönme hakkı. Her alışverişte ve her üründe aynı değildir.

Örneğin: Mesafeli satıştaki cayma hakkını, mağazadan alışverişte koşulsuz iade sanma.

Brüt / net

Brüt, kesintilerden önceki tutar; net, ilgili kesintilerden sonra kalan tutardır.

Örneğin: 33.030 TL brüt ücret, eline aynı miktarın geçeceği anlamına gelmez.

Yeniden değerleme

Bazı tutarların kanunda öngörülen oranla güncellenmesi. Her tutar ve dönem için ilgili resmî metne bakılır.

Örneğin: Önceki yılın harcını bugünkü çıkış için kullanma.

Güncel (konsolide) metin

İlk metne sonraki değişiklikler işlenerek hazırlanan metin. İleri tarihte uygulanacak bir değişiklik dipnotta bekliyor olabilir.

Örneğin: Hem maddeyi hem değişiklik ve yürürlük dipnotunu oku.

Harç

Belirli bir kamu işlemi veya hizmeti için kanunla alınan bedel. Muafiyetleri ve güncel tutarı ayrıca kontrol edilir.

Örneğin: Yurt dışına çıkış harcı herkes için koşulsuz bir ödeme değildir.

Açıklamalara dön →